Şeytan Aldatması

1959’un soğuk kış aylarında, Türkiye’nin üç önemli ismi –Başbakan Adnan Menderes, Dışişleri Bakanı Fatin Rüştü Zorlu ve Maliye Bakanı Hasan Polatkan– Amerika’nın kapısını çaldı. Ülkenin sanayi altyapısını güçlendirmek için 300 milyon dolarlık bir kredi talebiyle gittiği bu ziyaret, beklenmedik bir retle sonuçlandı. Amerika’nın gözünde Türkiye, NATO ittifakı içinde bir tarım toplumu olarak kalmalıydı; sanayileşme hayalleri ise kabul edilemezdi. Yetkililer, elleri boş dönmek zorunda kaldı. Ancak hikâye burada bitmedi. Sovyetler Birliği’nden kredi alma ihtimali gündeme geldi. Menderes, 1960 Nisan’ında Moskova ziyaretini duyurduğunda, ülke yeni bir dönemin eşiğindeydi. Ne var ki 27 Mayıs darbesi, bu planları da suya düşürdü. İdam edilen üç liderin aslında ne için mücadele ettiğini, Türk sinemasının usta yönetmeni Halit Refiğ’in kaleminden okuyacaksınız. 1960’ın alkışlarla karşılanan darbesinin perde arkasında.