Ölü Ordunun Generali

Güney Arnavutluk’un taş sokaklarında, Cirokastra’nın eski konaklarından birinde zaman durmuş gibiydi. Bez Bebek, on yedi yaşında genç bir gelinken, renkli baba evinden ayrılıp Kadare ailesinin soğuk, labirent gibi koridorlarına adım atmıştı. Üç yüz yıllık bu taş yığınının gizli geçitleri, zindanları ve sessizliği, zamanla onu içten içe kemirmeye başlamıştı. Kayınvalidesinin ölümüyle soluklanacakken, bu kez de oğlu İsmail’le kuşaklar arası bir çatışmanın ortasında buldu kendini. Artık ne eski dünyanın sesleri duyuluyor, ne de kendi varlığına tutunabiliyordu. Bir bez bebek gibi hafif, bir gölge gibi geçip giden hayatının son demlerinde, mezarlıkta yatan kocasının yanına giderken, o tanıdık sesi duyar gibi oldu: *"Demek geldin, Bez Bebek..."* Karanlığın içinden mi geliyordu, yoksa karanlığa mı yürüyordu? Bunu ayırt etmek artık imkânsızdı.