Modern Osmanlı Ordusunda Alaylılar ve Mektepliler

Osmanlı İmparatorluğu’nun son dönemlerinde, modernleşme süreci toplumun her katmanında derin bir ikilem yarattı. Geleneksel ile çağdaş, eski ile yeni, durağanlık ile ilerleme arasında sıkışan devlet, bu gerilimi en yoğun biçimde ordusunda yaşadı. Yeniçeri Ocağı’nın lağvedilmesinin ardından kurulan modern ordu, Batı’dan ithal edilen eğitim modelleri, teknolojiler ve düşünce sistemleriyle şekillendirilmeye çalışıldı. Askeri zorunluluklar, devleti hızlı bir dönüşüme itti; ancak bu değişim, ordu içinde alaylı subaylar ile mektepli subaylar arasında keskin bir ayrışmaya da zemin hazırladı. Prof. Dr. Adem Ölmez’in çalışması, bu ikiliğin tarihsel kökenlerini, toplumsal yansımalarını ve askeri alandaki somut sonuçlarını inceliyor. Gerilemenin nasıl aşılacağı, ilerlemenin hangi yollarla sağlanacağı soruları etrafında şekillenen tartışmalar, sadece entelektüel düzeyde kalmadı; aynı zamanda bireysel tercihlerden.