Mekandan Zamana Metaforik Transferler Eski Türkçe Üzerine Teorik Bir İnceleme

İnsanın düşünce serüveni, çevresini kavrayış biçimiyle şekillenir. İlk adımlarını attığı bu yolculukta, anlam dünyasını inşa ederken mekânı temel referans noktası olarak kullanır. Doğayı, nesneleri, hatta soyut kavramları bile içinde bulunduğu fiziksel çevre üzerinden tanımlar. Zaman gibi kavranması güç bir olguyu bile mekânın somut özelliklerine başvurarak açıklamaya çalışır. Bu nedenle dillerde, zamanla ilgili ifadelerin çoğu, aslında mekânı anlatan sözcüklerden türemiştir. Dilbilimde "metaforik aktarım" olarak adlandırılan bu süreç, evrensel ve sistemli bir yapıya sahiptir. Kenan Azılı'nın çalışması, bu aktarımın Eski Türkçe özelindeki izlerini sürüyor. Türkçenin en eski örneklerinde, zaman kavramını karşılayan sözcük ve yapıların, mekânsal anlamlardan nasıl evrildiğini teorik bir çerçevede inceliyor. Gramerleşme süreçleri, biçimsel ve anlam bilimsel dönüşümler ışığında, zaman işaretleyicilerinin.