Latin Dili Üzerine

Roma’nın kuruluş efsanesi, iki kardeşin çobanlık günlerine uzanır; bu yüzden kırsal yaşam, şehrin köklerinde hep bir erdem olarak görülmüştür. Şehirleşmeyi yozlaşmanın işareti sayan soylulara karşın, Varro’nun kaleme aldığı bu eser, artık o eski değerlerin çoktan geride kaldığı bir dönemi yansıtır. Kitap, adından beklenenden fazlasını sunar: Ziraat konuları, aslında geniş bir çerçeveye yayılan Roma kültürünün bir aynasıdır. Toprağın işlenişinden hayvan türlerine, bitki çeşitlerinden coğrafi bilgilere kadar pek çok detay, Cumhuriyet’in son demlerinde yazılmış bu metinde yer bulur. Varro’ya göre tarım, yalnızca geçmişin izlerini taşımakla kalmaz; aynı zamanda bir onur meselesidir. Ataların şehirlileri kırlara yönlendirmesi boşuna değildir: Barışta besleyen, savaşta koruyan hep o köylü eller olmuştur. Toprağa “ana” diye seslenmeleri de rastlantı sayılmaz; çünkü işleyen eller, hem kutsal hem de.