Kreutzer Sonat

Kreutzer Sonat, bir tren yolculuğu öyküsüyle başlar; insanoğlunun ruhunun derinliklerinde uyuyan şiddete, kıskançlığa, zavallılığa uzanır. Pozdnişev’in öyküsü, Lev Tolstoy’un yaşadığı dönemin ahlak anlayışının ve kadın erkek ilişkilerindeki değerlerin değişmesiyle yaşanan sancıların bir panoraması niteliğindedir. Trende yolcular arasında başlayan sohbette, kitabın baş kahramanı Pozdnişev nasıl olup da çöktüğünü, bezginleştiğini anlatır. Gençliğinde sefih bir hayat sürmüş olan Pozdnişev’in, kadın ile erkek arasındaki onulmaz farkları keşfetmesi ve karısıyla arasında gittikçe açılan uçurum, onu her geçen gün dönüşü olmayan bir yola sokar. Karısının onu bir müzisyenle aldattığından kuşkulandığındaysa ruhunun derinlerinde yatan şiddet açığa çıkacaktır. Kadın erkek ilişkilerinde kişinin kendine saygısı ve erdemin önemine inanan Tolstoy, Beethoven’in müziğini eksene alarak yazdığı bu eserinde Tolstoyculuğun temel taşlarını ortaya koyar; erdemsizliğin insanoğlunu ne gibi çıkmazlara sürüklediğine işaret etmeye çalışır. Kitap yayımlandığı dönemde büyük skandala yol açmış; Rusya’da yasaklanmış ve Amerika’da dağıtımı engellenmiştir. Ne var ki roman sayısız sanat eserine de esin kaynağı olacaktır.