Gemi Batıyor Seyreden Yok

Orta Çağ’ın karanlık damgasıyla haksız yere yargılandığı dönemlerin ardından, keşifler çağıyla birlikte bilgi edinme hızı benzersiz bir ivme kazandı. Pusula, matbaa ve barut gibi buluşlar, bilimin ilerleyişini dünyanın dört bir yanına taşıdı. İlerleme düşüncesi, her dönemde olduğu gibi, insanları derinden etkiledi. Dönemin önde gelen düşünürlerinden Bacon, *Novum Organum* adlı eserinde Aristoteles’e atıfta bulunurken, Herakles Sütunları’nı simgeleyen bir görselde Eski Ahit’ten alınma şu sözlere yer verdi: “İnsanlık ilerleyecek, bilgi gelişecek.” Eski Yunan felsefesi ile kutsal metinlerin bu sentezi, Batı uygarlığının rotasını belirledi. Modernitenin her şeyi kendine benzeten, bir virüs gibi yayılan etkisi ise ancak yakın zamanda eleştirel bir gözle değerlendirilmeye başlandı. Paolo Rossi, seküler çağın kutsalı haline gelen ilerleme fikrini sorgularken, Hans Blumenberg’in *Gemi Batıyor, Seyredenler*.