Endülüs Tefsir Geleneğinde Eleştiri & Bahru’l-Muhît Örneği

Endülüs’ün zengin tefsir mirası içinde, Kur’an yorumlarına yönelik eleştirel bakış açısı önemli bir yer tutar. Eleştiri, yalnızca bir değerlendirme aracı değil, aynı zamanda düşünsel derinliğin ve yorum farklılıklarının da göstergesidir. İslam düşünce tarihinde hicri ikinci yüzyıldan itibaren yaygınlaşan bu yaklaşım, tefsir geleneğinin şekillenmesinde etkili olmuştur. Ebû Hayyân el-Endelûsî, bu eleştirel geleneğin önde gelen temsilcilerinden biri olarak öne çıkar. Kendisi, İbnü’l-Müneyyir gibi önemli isimlerden ders almış ve tefsirlerinde sahabe döneminden başlayarak pek çok müfessiri farklı gerekçelerle eleştirmiştir. Özellikle *Bahru’l-Muhît* adlı eserinde, Zemahşerî gibi tanınmış müfessirlerin yanı sıra İbn Abbas gibi otoriteleri de sorgulamaktan çekinmemiştir. Bu çalışma, Ebû Hayyân’ın tefsirindeki eleştiri anlayışını kronolojik bir bakışla inceliyor. Sahabe, tabiin ve sonraki dönem müfessirlerine.