Eğitim & Bilim 2021

1066-1067 yılları, İslam eğitim tarihinde köklü bir değişimin başlangıcı olarak öne çıkar. Büyük Selçuklu Devleti’nin güçlü veziri Nizamülmülk’ün, Sultan Alparslan’ın buyruğuyla Bağdat’ta kurduğu ilk medrese, bu alanda yeni bir dönemin kapılarını aralamıştır. Bu tarihten sonra medreseler, imparatorluğun dört bir yanında, hatta küçük kasaba ve köylerde bile yaygınlaşmış; hükümdarlar, devlet adamları ve varlıklı kişiler, Nizamülmülk’ün izinden giderek kendi adlarına eğitim kurumları inşa ettirmiştir. Oysa medreselerden önce de öğretim faaliyetleri vardı; ancak bu çalışmalar, camiler, âlimlerin evleri, saraylar ya da kitapçılar gibi farklı mekanlarda, belirli bir sistemden yoksun şekilde yürütülüyordu. Bu çalışmada, medreselerin doğuşu ve gelişimi detaylı biçimde ele alınırken, medrese öncesi eğitim uygulamalarının da ana hatlarıyla izi sürülüyor. Eğitim tarihinin bu önemli dönüşümünü anlamak için kapsamlı bir bakış sunuluyor.