Dönmeler Adeti

17. yüzyılda İzmir’de doğan ve kendini "Beklenen Mesih" ilan eden Sabatay Sevi, Yahudi cemaatinde büyük bir hareket başlattı. Ancak zorunlu din değiştirmenin ardından Müslümanlığı kabul etmek zorunda kalan Sevi ve takipçileri, görünüşte İslam’a geçmiş gibi yaşarken gizlice kendi inançlarını sürdürdüler. Bu ikili yaşamları nedeniyle "Dönme" olarak anılan topluluk, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan süreçte toplumsal ve siyasi hayatta önemli roller üstlendi. Yüzyıllar boyunca gizemini koruyan bu zümrenin inançları ve ritüelleri, günümüzde de araştırmacıların ilgisini çekiyor. Ahmed Safi’nin 1879’da Selanik’te kaleme aldığı eser, dönemin toplumunun Dönmelere bakışını ve bu gizemli cemaatin iç yüzünü ilk elden aktaran nadir çalışmalardan biri. Yazar, Osmanlı bürokrasisindeki gözlemlerini kullanarak, dönemin sosyal yapısına ve bu karmaşık kimlik meselesine ışık tutuyor. Tarihin tozlu sayfalarında kaybolmuş bir.