Cihanname & Hicrî 605’te Telif Edilen Coğrafya Metni

13. yüzyılın başlarında, Hicri 605 yılında kaleme alınan *Cihannâme*, İstanbul’un adının günlük konuşmalarda bugünkü şekliyle geçtiği en eski kayıtlardan biri olarak dikkat çekiyor. Yazar Muhammed bin Necib Bekran, dönemin güçlü hükümdarı Sultan Muhammed Harezmşah’a sunmak üzere hazırladığı devasa dünya haritasının ayrıntılarını açıklamak amacıyla bu eseri yazmış. Orta Çağ’ın en eski ve ölçekli coğrafi haritalarından biri kabul edilen bu çalışma, sadece bir harita kılavuzu olmanın ötesinde, İslam coğrafya geleneğinde kendine özgü bir yer ediniyor. Bekran’ın kullandığı yöntemler ve ele aldığı konular, klasik coğrafya eserlerinden ayrılarak farklı bir bakış açısı sunuyor. Eserin Türkçeye kazandırılması, tarih ve coğrafya araştırmalarında uzun süredir hissedilen bir eksikliği giderirken, gelecekteki çalışmalar için de sağlam bir temel oluşturuyor. *Cihannâme*, geçmişin izlerini sürmek isteyenler için eşsiz bir kaynak niteliğinde.