Büyük Devletler Kıskacında Bağımsız Azerbaycan (1918-1920)

1918’in Mayıs ayında bağımsızlığını ilan eden Azerbaycan Cumhuriyeti, jeopolitik açıdan kritik bir coğrafyada doğmuştu. Bölgedeki büyük güçlerin çıkar çatışmaları, genç devletin karşısına iki temel sorun çıkardı: iç güvenliğin sağlanması ve dış tehditlerin etkisiz hale getirilmesi. Osmanlı’nın desteğiyle bu engelleri aşan hükümet, kısa sürede modern bir devlet yapısı kurmayı başardı. Hukukun üstünlüğü, parlamenter sistem, güçler ayrılığı ve demokratik ilkeler, bu yeni cumhuriyetin omurgasını oluşturdu. Azerbaycan aydınları, ulusal kimliği öne çıkaran, demokrasi ve insan haklarına dayalı bir yönetim inşa etmek için yoğun çaba harcadılar. Diplomatik becerileri sayesinde uluslararası alanda meşruiyet kazanan devlet, bölgedeki konumunu güçlendirdi. Ancak bağımsızlık rüzgârı uzun sürmedi; 1920 Nisan’ında Bolşevik Rusya’nın müdahalesiyle bu kısa ömürlü cumhuriyet sona erdi.