Bir Osmanlı Kızının Almanya Günlüğü & Şaziye Berin’in Heidelberg Hatıratı

1917 sonbaharında, İstanbul’dan ayrılan genç Şaziye Berin, tıp eğitimi almak üzere Almanya’nın Heidelberg kentine adım atar. Henüz yirmi yaşında olan bu Osmanlı kızı, savaşın gölgesindeki bir ülkede geçirdiği ilk yılı, 1918 Şubat’ından 1919 Ocak’ına kadar titizlikle günlüğüne aktarır. Savaşın yıkıcı izleri, günlük satırlarında doğrudan analiz edilmez; ancak yenilginin ardından yaşanan büyük dönüşümler, onun gözlemleriyle canlanır. İmparatorun tahttan çekilişi, cumhuriyetin ilanı, Fransız birliklerinin bazı kentleri işgali ve ilk seçimlerin heyecanı, genç bir öğrencinin bakış açısından kayda geçer. Şaziye Berin’in notları, sadece kişisel bir anı olmanın ötesinde, 20. yüzyıl başlarında Osmanlı’nın Almanya ile kurduğu sıkı bağların da bir yansımasıdır. O dönemde eğitim, kültür ve askeri alanlarda Avrupa’ya gönderilen binlerce gençten biri olarak, onun Heidelberg’deki ilk yılı, dönemin atmosferini yakından.